Branko Lastdrager | 14 april 2011 (14:17)
Het is makkelijk om hier diep verontwaardigd op te reageren. Dat de vakbond dat doet is ook logisch, maar in een groter perspectief vraag ik mij af of dat werkelijk zo slecht is voor de werknemer?
Laat ik in de eerste plaats stellen dat het vaste contract allang een illusie is. Bedrijven en HR zijn gepokt en gemazeld waar het gaat om mensen ontslaan. Het vaste contract is in de meeste gevallen enkel een klein hobbeltje in dat proces. Maar goed, stel dat jij en ik ontslagen worden omdat in het kader van doelmatigheid (en geloof me bedrijven zijn goed in het aantonen van doelmatigheid) er een goedkopere flexwerker wordt aangetrokken voor jouw en mijn functie. Wat is daarvan het effect?

Jij en ik worden gedwongen om, in plaats van als vaste contractmedewerkers te werken, te transformeren en in het legioen van flexwerkers te treden. Iedereen kan als flexwerker werken, de vuilnisophaal, de verpleger, de produktiemedewerker, de consultant enz. Vaste contracten en langdurige werkverbanden worden fossiele begrippen. Bedrijven werken enkel nog met een flexibele schil en hooguit enkele vaste krachten. Iedereen is gelijkwaardig flexwerker en daar waar werk is biedt men zich aan. Bedrijven zijn geneigd (in eerste instantie) de goedkoopste flexwerkers te zoeken, die op hun beurt de beste (best betalende) werkgevers zoeken. Vraag en aanbod komen natuurlijker tot stand. Dat betekent dat je ook in staat bent voor meerdere bedrijven tegelijk te werken, je bent niet meer gebonden aan 1 werkgever.

Dat is voor veel mensen eng, omdat ze de illusie op baanzekerheid, stabiliteit en behoud kwijtraken, omdat mensen meer in beweging moeten komen en meer op eigen ondernemerschap worden aangesproken. Anderzijds zijn mensen autonomer, krijgen ze meer keuzevrijheid en worden gedwongen zelfstandiger te opereren ook buiten onze comfortzone. Voor bedrijven betekent deze omwenteling dat het hele interne 'huis' drastisch wordt ingeperkt of moet worden omgegooid. Goede aansturing wordt nog belangrijker dan het al is en tegelijkertijd wordt een groot deel van het management ook overbodig (a.g.v. zelfstandig opererende flexwerkers). De juiste persoon, op het juiste moment op de juiste plaats wordt voor de business en HR nu nog meer de eerste prioriteit. Krijgt het bedrijf geen mensen dan staat alles direct stil, dus zijn ze nog meer afhankelijk van het aantrekken van (de juiste) mensen. Dat geeft ons ongekende macht ten opzichte van de huidige situatie.

Ik begrijp dat ik hier maar een fractie van de impact beschrijf en dat je hier een boek over vol kunt schrijven. Ook belicht ik maar enkele aspecten van de gevolgen en zullen de meningen hierover ongetwijfeld ver uiteenlopen. Het gaat er mij vooral om dat we ook naar de lange termijn impact kijken, voorbij aan onze behoefte aan korte termijn behoud en emotionele response. Dat zal dhr. Kamp misschien helemaal niet zo bedoeld hebben met zijn maatregel, maar laat het dan een 'blessing in disguise' zijn!